Waarom de zorg geen markt is, maar marktwerking in optima forma

Er zijn twee soorten mensen in de zorg: voor en tegen de markt. ‘Zorg is geen markt’, aldus Renske Leijten (SP) op haar Twitter profiel. Daartegenover een Jeroen Tas (Philips Healthtech) die staat voor meer ‘consumerization en automation’ in de zorg. Ondertussen heeft Strategy& uit haar Amerikaanse onderzoek geconcludeerd dat een heuse ‘healthcare consumer’ geboren is.

Een steeds grotere bevolkingsgroep is ontevreden over zijn algehele zorgervaring en verwacht meer transparantie, meer waarde en betere service en staat daarbij, althans in Amerika, open voor zorg uit minder traditionele hoek. Zo is bloedonderzoek tijdens een boodschapje al normaal: comfortabel, niet duur en de uitslag volgt terwijl je je boodschappen inpakt.
Mijn vroegere hoogleraar Rechtsingang, de Twentse prof. dr. mr. Harry Janssen aka ‘Turbo Harry’ zei het al in 1995: ‘in Europa (t.o.v. de VS) gebeurt alles vijf jaar later’. Twintig jaar later nog even waar.

De polariteiten van Renske en Jeroen zijn echter meningen binnen ons bestaande systeem van de markteconomie. We zijn geen ‘planned economy’, ook geen ‘bestaanseconomie’ en dus wel afhankelijk van onderhandeling over vraag en aanbod binnen de markt.

Econoom Thomas Sedláček: ‘When self-interest exceeds certain limits, it threatens the market economy. A functioning society rests on three columns: morality or decency, competition and regulation, or basic government conditions. The weaker morality is, the stronger the state must intervene.’

‘Marktfalen in zorg kost duizenden doden’ leest de titel van een pamflet door arts en econoom Marit van Sandwijk op actiesite Nederland Stopt! Met Roken van longartsen Pauline Dekker en Wanda de Kanter.
‘Aan één van de belangrijkste voorwaarden voor een goede marktwerking wordt niet voldaan, namelijk dat elke marktpartij zijn eigen belangen het beste behartigt.’

Als het gaat om dodelijke verslavingen en daarmee samenhangende zwakke moraal, moet de staat ingrijpen.

De drie meest kosteneffectieve maatregelen om obesitas tegen te gaan volgens McKinsey onderzoek blijken:

  1. kleinere porties,
  2. ‘reformulation of food products’ en
  3. verkrijgbaarheid van calorierijk eten en drinken

‘Education and personal responsibility are critical elements of any program aiming to reduce obesity, but they are not sufficient on their own. Other required interventions rely less on conscious choices by individuals and more on changes to the environment and societal norms. They include reducing default portion sizes, changing marketing practices, and restructuring urban and education environments to facilitate physical activities.’

Stellen dat zorg geen markt is, is zinloos. Net zoals stellen dat alles consumerized moet worden. Echter geven beide polariteiten wel aan waar het gesprek over moet gaan. Maar zonder betutteling, met rechten voor patiënten die kunnen kiezen en verantwoordelijkheid kunnen nemen, met een systeem dat de zwakkere kan opvangen indien ze dat niet zelf kunnen, met een overheid die ingrijpt indien nodig maar ook concurrentie toe kan laten waar gewenst. Makkelijk is het niet, betutteling, arrogantie en dogmatiek liggen op de loer.

Vooruit komen we vooral, met dank aan Sedláček, door gezamenlijk fatsoen. Uit de loopgraven komen en met elkaar bedenken hoe we de porties in de zorg kleiner kunnen maken. Wat mij betreft marktwerking in optima forma.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s